Rruga ime drejt arabishtes — Tregimet e nxenesve
Cdo njeri ka rrugen e vet drejt gjuhes arabe. Disa fillojne nga dashuria per Kuranin, te tjere nga nevoja profesionale, te tjere nga deshira per te kuptuar lutjet qe i bejne cdo dite. Ne kete artikull ndajme tregime te nxenesve shqiptare qe jetojne ne Europe dhe qe vendosen te mesojne arabisht online. Secila rruge eshte unike, por te gjitha kane dicka te perbashket: vendosmerine per te filluar dhe durimin per te vazhduar.
Shenime: Emrat jane ndryshuar per privatesi.
Fatimja nga Zurich-u — "Doja te lexoja Kuranin me femijet e mi"
"Kam jetuar ne Zvicere per 15 vjet. Femijet e mi, Amiri dhe Hana, jane rritur ne Zurich — flasin gjermanisht ne shkolle, shqip ne shtepi, por arabishten e degjonin vetem ne xhami. Kur Amiri u be 8 vjec, me pyeti: 'Mami, cfare thote Kurani?' Nuk dija si t'i pergjigjesha — sepse as une vete nuk e kuptoja plotesissht."
Fatimja filloi te kerkonte kurse te arabishtes ne Zurich. Gjeti disa opsione — klasa ne xhami, shkolla arabe private — por asnjera nuk i pershtateshe. Klasat ishin ne gjermanisht ose arabisht, oraret ishin te fiksuara, dhe me dy femije te vegjel nuk kishte si te udhetonte cdo jave.
"Kur zbulova NuriNur, isha skeptike — a mund te mesoja vertete online? Por mesimi i pare me bindiit. Mësuesja fliste shqip, e kuptonte pse doja te mesoja, dhe mesimi ishte vetem per mua. Pas 6 muajsh, fillova te lexoj Kuranin ngadale. Kur e lexova Suren Fatiha per here te pare vete, lota me rrjedhin. Tani e lexoj me Amirin cdo mbremje para gjumit."
Fjala qe e ndryshoiiti perspektiven Fatimes: اِقْرَأْ (Ikra') — "Lexo!" — fjala e pare qe iu shpall Profetit Muhamed. "Kur e mesova qe fjala e pare e Kuranit ishte nje urdheri per te lexuar, e kuptova qe mesimi nuk eshte zgjidhje — eshte detyrim," thote Fatimja.
Arbeni nga Munich-u — "Doja arabishten per karieren time"
"Jam inxhinier ne Munich dhe kompania ime punon shume me kliente nga Lindja e Mesme — Arabia Saudite, Emiratet, Katari. Ne takimet online, klientet fillojne gjithmone me 'Selamun Alejkum' dhe une pergjigjem, por biseda vazhdon ne anglisht. Nje dite, nje klient nga Dubai me tha: 'Arben, ti je musliman — pse nuk flet arabisht?' Kjo me preku."
Arbeni provoi kurse ne Volkshochschule ne Munich, por ritmi ishte shume i ngadalte dhe mesimi behej ne gjermanisht. "Doja te mesoja arabisht, jo te perktheja gjermanishten ne arabisht," shpjegon ai.
"Me NuriNur, mesova arabishten ne shqip — qe ishte shume me e natyrshme. Pas nje viti, mund te beja biseda bazike me klientet ne arabisht. Kur i thash nje klienti nga Rijadi شُكْرًا جَزِيلًا (shukran xhezilen) — 'faleminderit shume' — ne telefon, ai u gëzua aq shume sa me ftoi per darke kur shkova ne Riad. Arabishtja me hapi dyer qe anglishta nuk i hapte."
Fjala e preferuar e Arbenit: تَوَكُّل (tewekkel) — mbeshtetje ne Zotin. "Ne biznes dhe ne jete, tewekkel me ka mesuar te bej perpjekjen time dhe t'ia lere rezultatin Zotit."
Drita nga Oslo — "Gjithmone kam dashur te kuptoj duate e mia"
"Kam 62 vjet dhe jetoj ne Norvegji prej 35 vjetesh. E gjithe jeta ime kam bere namaz, kam lexuar dua, kam degjuar Kuran — por pa e kuptuar plotesissht cfare po thoja. E dija permendesh, por kuptimi me mungonte. Kur u pensionova, vendosa: tani eshte koha ime."
Drita jeton ne Oslo me burrin e saj. Femijet jane te rritur dhe jetojne ne qytete te ndryshme te Norvegjise. "Nuk doja te shkoja ne klase — me vinte turp ne moshen time te ulesha me te rinj. Mesimi online ishte perfekt — isha ne shtepine time, e qete, e rehatshem."
"Momenti me i bukur ishte kur po beja namazin e ikindise dhe arrira te kuptoja ajetet qe po i lexoja — pa perkthim, pa ndihme. Lota me rrjedhin ne sexhxhade. 35 vjet kisha lexuar pa kuptuar, dhe tani po e degjoja Zotin ne gjuhen e Tij. Mësuesja ime me NuriNur ishte aq i durueshem — e dinte qe une mesoja ngadale, por asnjehere nuk me nxitonte."
Fjala qe i preku zemerem Drites: الرَّحْمَن (er-Rahman) — "I Gjithemeshirshmi." "Kur mesova qe er-Rahman do te thote dashuri dhe meshire pa kufij — me shume se fjala 'i meshirshem' ne shqip — e ndjeva Zotin me afer se kurre."
Besimi nga Londra — "E kombinova arabishten me studimet islame"
"Jam student ne Londer, studioj shkenca politike. Gjithmone kam qene kurioz per boten islame — histori, filozofi, teologji. Por shumica e burimeve serioze jane ne arabisht. Perkthimet ne anglisht humbasin shume nuanca. Kur profesori im me tha qe per te kuptuar vertete Ibn Khaldunin ose Gazaliun duhet ta lexoja ne origjinal, vendosa te mesoja arabisht."
Besimi filloi me kurse ne universitetin e Londres, por ato ishin akademike — te fokusuara ne arabishten moderne standarde, jo ne tekstet klasike. "Doja te lexoja tekste fetare dhe filozofike, jo gazeta," shpjegon ai.
"NuriNur me ndihmoi te ndertoja nje baze te forte — alfabetin, gramatiken baze, fjalorin fetar. Mësuesja e kuptonte qe une doja te shkoj pertej bisedave te perditshme. Pas nje viti e gjysem, fillova te lexoj fragmente nga إِحْيَاء عُلُوم الدِّين (Ihja'u Ulum ed-Din) — 'Ringjallja e Shkencave te Fese' e Imam Gazaliut — ne origjinal. Ishte nje ndjenje e jashtezakonshme."
Fjala e preferuar e Besimit: عِلْم (ilm) — "dije." "Ne arabisht, ilm nuk eshte thjesht informacion — eshte nje gjendje e shpirtit, nje rruge drejt te Vertetes. Kur e kuptova kete, arabishtja u be per mua me shume se nje gjuhe — u be nje dritare drejt nje bote te re."
Cfare kane te perbashket keto tregime
Edhe pse rruget jane te ndryshme — Fatimja ne Zurich, Arbeni ne Munich, Drita ne Oslo, Besimi ne Londer — te gjitha kane disa elemente te perbashketa:
- Vendosmeria per te filluar — asnjeri nuk priti per "momentin e duhur"
- Mesimi ne shqip — gjuha amtare beri diferencen
- Fleksibiliteti i orarit — mesimi u pershtate me jeten e tyre, jo anasjelltas
- Durimi dhe qendrueshmeria — صَبْر (sabr) ishte celesi
- Nje moment "aha!" — secili pati nje cast kur arabishtja ndryshoi dicka brenda tyre
Per me shume rreth rendesise se arabishtes per identitetin fetar, lexoni Pse te mesosh arabisht. Per keshilla praktike se si te gjeni kohe, shikoni Si te gjeni kohe per te mesuar arabisht kur jetoni jashte. Dhe nese keni femije qe duan te mesojne, lexoni Aktivitete te arabishtes per femije.
Rruga juaj fillon sot
Cdo njeri nga keto tregime ishte dikur aty ku jeni ju tani — me deshiren per te mesuar, por pa ditur si te filloje. Hapi i pare eshte gjithmone me i veshtiri — por edhe me i rendesishmi. Sic thote Kurani: وَمَن يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ (We men jetewekkel alellahi fe huwe hasbuhu) — "Kush i mbeshtet Zotit, Ai i mjafton." (et-Talak, 65:3).
Jetoni ne Europe dhe deshironi te mesoni arabisht? Na shkruani ne WhatsApp — mesimet jane online, kudo qe jeni! Na shkruani ne WhatsApp