Pse cdo mysliman duhet te mesoje arabisht

Gjuha arabe nuk eshte vetem nje gjuhe e huaj — per myslimanet, ajo eshte celesi qe hap deren e kuptimit te fese, te Kuranit, dhe te tradites profetike. Allahu i Lartesuar zgjodhi pikerisht arabishten per te zbritur mesazhin e Tij te fundit per njerezimin. Ne Suren Jusuf, Ai thote: إِنَّا أَنزَلْنَاهُ قُرْآنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ (Inna enzelnahu kur'anen arabijjen leallekum ta'kilun) — "Ne e zbritem ate si Kuran ne arabisht, qe ju te kuptoni." (Jusuf 12:2). Ky ajet na tregon qarte se arabishtja nuk eshte nje zgjedhje e rastesishme — eshte gjuha e kuptimit.

Per shqiptaret myslimane, mesimi i arabishtes hap nje dimension krejt te ri ne marredhenien me Zotin, me namazin, dhe me dijen islame. Le te shohim pse kjo gjuhe eshte kaq e rendesishme per cdo besimtar.

Kuptimi i Kuranit ne gjuhen origjinale

Kurani eshte fjala e Allahut, e zbritur ne arabisht. Cdo perkthim — qofte ne shqip, turqisht, apo anglisht — eshte vetem nje interpretim i kuptimit, jo vetia e Kuranit. Kur lexoni الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ (er-Rahmani er-Rahim) ne arabisht, ju ndjeni dy dimensione te meshire se Zotit: meshire qe perfshin te gjitha krijesat (Rahman) dhe meshire e vecante per besimtaret (Rahim). Nje perkthim i thjesht si "i Meshirshem" nuk e jep kete thellesi.

Shume ajete te Kuranit kane kuptime me shtresa qe vetem arabishtja i zbulon. Fjala تَقْوَى (takua) — qe zakonisht perkthehet si "devotshmeri" — ne te vertete perfshin frike nga Zoti, vetepermbaje, ndergjegje, dhe mbrojtje shpirterore. Asnje fjale e vetme ne shqip nuk e ze vendin e saj. Duke ditur arabisht, ju lexoni Kuranin ashtu si eshte zbritur, pa filtra te perkthyesit.

Kuptimi i Haditheve te Profetit (a.s.)

Profeti Muhamed (paqja dhe bekimi i Allahut qofshin mbi te) foli ne arabisht, dhe hadithet e tij jane ruajtur ne kete gjuhe. Kur lexoni hadithin ne origjinal, ju kuptoni saktesisht cfare ka thene Profeti, pa interpretimin e perkthyesit.

Per shembull, hadithi i njohur: إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ (Innemal ea'malu bin-nijjat) — "Veprat vleresohen sipas qellimeve." Fjala نِيَّة (nijje) — qellim, ka nje thellesi qe fjala shqipe nuk e mbulon ploterisht. Nijja ne Islam nuk eshte vetem nje vendim mendor — eshte nje gjendje e zemres qe drejton vepren drejt Allahut.

Duke mesuar arabisht, ju hyni ne boten e dijese islame direkt, pa ndermjetes. Keni akses ne komentet e dijetareve, ne librat e fikhut, dhe ne thesarin e madh te literatures islame qe nuk eshte perkthyer kurre ne shqip.

Namazi me kuptim — jo vetem me ze

Cdo mysliman falet pese here ne dite, duke recituar ajete kuranore ne arabisht. Por sa prej nesh e kuptojne vertet cfare thone? Kur thoni الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ (El-hamdu lilahi rabbil-alemin) — "Falenderimi i takon Allahut, Zotit te boteve," a e ndjeni kuptimin ne zemer? Ose thjesht e perserisni si nje formule te mesuar permendsh?

Mesimi i arabishtes e transformon namazin nga nje ritual i zakonshem ne nje bisede me Zotin. Kur e kuptoni cdo fjale te Fatihas, cdo teshehhud, cdo dua — namazi juaj behet i gjalle. Lotjet qe shihni ne syte e atyre qe kuptojne arabisht gjate namazit nuk jane te rastesishme — ata degjojne mesazhin e Zotit direkt.

Per nje analize te detajuar te asaj qe themi ne namaz, lexoni artikullin tone Si ndihmon arabishtja ne kuptimin e namazit.

Lutjet ditore — Duate qe na shoqerojne

Pervec namazit, myslimanet bejne dua ne shume momente te dites: kur zgjohen, kur hane, kur dalin nga shtepia, kur udhetojne. Keto dua jane kryesisht ne arabisht. Kur thoni: بِسْمِ اللَّهِ (Bismilah) — "Me emrin e Allahut" para se te hani, a e kuptoni vertet se po i kerkoni bekim Zotit per ushqimin? Ose eshte thjesht nje shprehi automatike?

Duke mesuar arabisht, cdo dua behet nje lidhje e vertete me Zotin. Kur thoni اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ (Allahumme inni eudhu bike min adhabil-kabr) — "O Allah, une kerkoj mbrojtje tek Ti nga denimi i varrit," ju ndjeni peshen e fjales dhe seriozitetin e lutjes.

Lidhja me dijetaret dhe traditen islame

Historia islame eshte shkruar ne arabisht. Nga Imam Buhariu dhe Muslimi deri te Ibn Tejmijje, Imam Gazaliu, dhe Imam Neveviu — veprat e medha te dijese islame jane ne arabisht. Duke mesuar kete gjuhe, ju keni akses ne nje oqean dijeje qe perkthimet ne shqip e mbulojne vetem ne siperfaqe.

Per me teper, arabishtja ju lidh me nje komunitet global myslimanesh. Kur vizitoni Meken per Haxh ose Umre, kur takoni myslimane nga Indonezia, Nigeria, ose Turqia — arabishtja eshte gjuha qe ju bashkon te gjithe. Ajo eshte gjuha e vellazrise islame.

A eshte vone per te filluar?

Kurre nuk eshte vone. Pa marr parasysh moshen tuaj, nese jeni 20, 40, ose 60 vjet, mesimi i arabishtes eshte nje investim qe shperblehet ne kete bote dhe ne boten tjeter. Nuk keni nevoje te beheni ekspert — edhe njohuria baze e arabishtes ndryshon thellesisht pervojen tuaj te fese.

Filloni me gjerat e thjeshta: mesoni fjalet qe tashme i perdorni ne jeten e perditshme — selam, inshallah, mashallah, subhanallah. Pastaj kaloni ne kuptimin e Fatihas, te teshehudit, te duave te perditshme. Hap pas hapi, arabishtja do te behet shoqeruesja juaj ne udhetimin shpirteror.

Per te kuptuar me mire se si arabishtja eshte gjuha e zgjedhur per Kuranin dhe per Xhenetin, lexoni artikullin tone Arabishtja — Gjuha e Kuranit dhe e Xhenetit. Nese jeni prind dhe doni te dini pse femija juaj duhet te filloje qe tani, shikoni 5 arsye pse femija juaj duhet te mesoje arabisht qe tani.