Mesim Prove Falas

Mesimi 4: Numrat ne Arabisht 1-20

A e dini qe numrat qe perdorni cdo dite — 1, 2, 3, 4, 5 — quhen "numra arabe"? Keto shifra u krijuan nga matematikanet arabe dhe u perhapen ne Perendim ne Mesjete. Megjithate, ne vendet arabe perdoren nje sistem tjeter shifrash qe quhen numra arabe lindore (Eastern Arabic numerals). Ne kete mesim do te mesoni te dyja: shifrat arabe lindore dhe fjalet per numrat nga 1 deri ne 20.

Njohja e numrave ne arabisht eshte thelbesore per jeten e perditshme — nga blerjet ne treg, deri te oraret, numrat e telefonit, dhe bisedat e thjeshta. Per shqiptaret qe mesojne arabisht, ky eshte nje hap i rendesishem drejt komunikimit praktik.

Numrat 1-10

Le te fillojme me numrat baze nga 1 deri ne 10. Per cdo numer, do te shihni shifren arabe lindore, fjalen ne arabisht, shqiptimin (transliterimin), dhe perkthimin ne shqip.

١واحد (wahid) — Nje (1)
٢اثنان (ithnan) — Dy (2)
٣ثلاثة (thalatha) — Tre (3)
٤أربعة (arba'a) — Kater (4)
٥خمسة (khamsa) — Pese (5)
٦ستة (sitta) — Gjashte (6)
٧سبعة (sab'a) — Shtate (7)
٨ثمانية (thamaniya) — Tete (8)
٩تسعة (tis'a) — Nente (9)
١٠عشرة ('ashara) — Dhjete (10)

Vini re se shifrat arabe lindore (١٢٣) duken ndryshe nga ato qe jemi mesuar (123), por logjika eshte e njejte — shkruhen nga e majta ne te djathte, njesoj si numrat perendimorë.

Numrat 11-20

Numrat nga 11 deri ne 20 ne arabisht jane fjale te perbera. Njesoj si ne shqip ku themi "njembedhiete, dymbëdhiete," edhe ne arabisht numrat "-mbedhjete" formohen duke bashkuar numrin e pare me fjalen per dhjete. Le t'i shohim te gjithe:

١١أحد عشر (ahada 'ashar) — Njembedhjete (11)
١٢اثنا عشر (ithna 'ashar) — Dymbedhjete (12)
١٣ثلاثة عشر (thalathata 'ashar) — Trembedhjete (13)
١٤أربعة عشر (arba'ata 'ashar) — Katermbedhjete (14)
١٥خمسة عشر (khamsata 'ashar) — Pesembedhjete (15)
١٦ستة عشر (sittata 'ashar) — Gjashtembedhjete (16)
١٧سبعة عشر (sab'ata 'ashar) — Shtatembedhjete (17)
١٨ثمانية عشر (thamaniyata 'ashar) — Tetembedhjete (18)
١٩تسعة عشر (tis'ata 'ashar) — Nentembedhjete (19)
٢٠عشرون ('ishrun) — Njezet (20)

Vini re modelin: numrat 13-19 formohen si "numri + 'ashar" (qe do te thote "dhjete"). Numri 20 (عشرون) ka nje forme te vecante, e cila nuk ndjek te njejtin model.

Si te Perdorni Numrat ne Fjali

Tani qe i dini numrat, le te shohim disa shembuj se si perdoren ne fjali te thjeshta:

عندي ثلاثة كتب ('indi thalathatu kutub) — Kam tre libra
في الصف عشرون طالبًا (fil-saffi 'ishruuna taliban) — Ne klase ka njezet nxenes
عمري خمسة عشر سنة ('umri khamsata 'ashara sana) — Jam pesembedhjete vjec
الساعة سبعة (es-sa'a sab'a) — Ora eshte shtate

Ne keto shembuj, shihni se numrat vene perpara ose pas emerit, ne varesi te rregullave gramatikore te arabishtes. Mos u shqetesoni per keto detaje tani — me e rendesishme eshte te mesoni vete numrat.

Keshilla per Numrat ne Arabisht

Ka disa gjera te rendesishme qe duhet te dini per numrat ne arabisht:

Gjinia e numrave: Ne arabisht, numrat kane gjini (mashkullore dhe femerore). Kjo do te thote qe forma e numrit ndryshon ne varesi te emerit qe e shoqeron. Per shembull, ثلاثة كتب (thalathatu kutub — tre libra) perdor formen femerore te numrit sepse كتاب (kitab — liber) eshte mashkullor. Po, ne arabisht, kur emri eshte mashkullor, numri merr formen femerore — dhe anasjelltas! Ky quhet "rregulli i polaritetit te numrave."

Drejtimi i shkrimit: Edhe pse arabishtja shkruhet nga e djathta ne te majte, numrat shkruhen nga e majta ne te djathte — njesoj si ne shqip. Keshtu qe ١٢٣ lexohet si 123.

Keshille praktike: Ne fillim, fokusohuni vetem tek mesimi permendesh i numrave 1-20. Rregullat gramatikore per gjinine e numrave do t'i mesoni me vone, kur te keni me shume pervoje me gjuhen. Praktikoni duke numeruar gjera te perditshme — gishtat, librat, shoket — ne arabisht.

Vazhdoni te Mesoni

Ky ishte vetem hyrje ne numrat arabisht. Ne mesimin live do te mesoni numrat deri ne 100 dhe si t'i perdorni ne biseda te perditshme.

Regjistrohu per Mesim Live